0
İdeal Ütopya - Aydan Cengiz (Sosyolog)

İdeal Ütopya - Aydan Cengiz (Sosyolog)

A+ A-

Ütopya Yunanca bir kelime olup gerçekleşmesi mümkün olmayan ülke anlamına gelmektedir. Ama kaleme alınan ütopyaların çoğunda bunun gerçekleştiğini ve imkânsız gibi görülen ideal ütopya düzeninin, kurallarının günümüzdeki ülkelerde bir düzen sistemi içerisinde olduğunu görmekteyiz. Bunu da Thomas More’un “Ütopya”, Francis Bacon’un “Yeni Atlantis”, Platon’un “Devlet” ve Campanella’nın “Güneş Ülkesi” eserlerinde birebir uygulanmamış olsa da benzer bir düzene rastladığımızı görmekteyiz.  

Bir ütopya oluşturacak olsaydık bunu en güzel Albion Small’ın derslerde betimlediği "Betimleyici Sosyoloji; geçmişte ve zamanımızdaki var olan toplum; bulunduğu durumuyla dünya"; "Statik Sosyoloji"; olması gerektiği biçimiyle dünya" ve "Dinamik Sosyoloji; ideal olana yaklaşma yolunda başvurabileceğimiz yöntemler; düzeltme, iyileştirme süreci içindeki dünya." düşüncesi çerçevesinde oluşturabilirdik.

Betimleyici sosyolojide, geçmişte ve zamanımızdaki toplumun yargısız bir şekilde nasıl olduğundan bahseder. Geçmiş zamanlardaki toplum yapısını inceleyerek şimdiki zamandaki toplumla arasındaki farklılıkları, eksiklikleri, yenilikleri karşılaştırır. Örneğin geçmişteki ve günümüzdeki toplumlarda gelir dağılımı adaletsizse, eşitsizlikler eğitimde, sağlıkta ve sosyal haklarda kendini gösteriyorsa, toplumsal cinsiyet eşitsizliği hâlâ sürüyorsa bunları ortaya koymak betimleyici sosyolojinin konularından birisidir.

Statik sosyolojide, toplumun olması gerektiği gibi yani ideal bir toplum düzeni yaratma düşüncesi vardır. Burada normatif bir bakış açısı bulunmaktadır. Toplumun düzeni statik bir düzen içerisinde olmalı ve ideal toplum biçimini barındırmalıdır. Örneğin toplumdaki herkesin adalet önünde eşit haklara sahip olması, eğitime, sağlığa eşit haklarla ulaşması gerektiği statik sosyolojinin ana konularından birisidir.

Dinamik sosyolojide ise mevcut toplum ve ideal toplum arasındaki farkları düzelterek, iyileştirerek, geliştirerek kapatma düşüncesi vardır. Burada toplumdaki suçları, ulaşılmazlıkları yok etmek ya da en aza indirmeye çalışmak gibi çalışmalar bulunur. Örneğin kadına şiddeti azaltmak için yasal düzenlemeler ve kadına şiddeti farkındalık haline getirmek için çeşitli kampanyalar geliştirmek dinamik sosyolojinin ana konularından birisidir.

Kısacası betimleyici sosyolojide toplumun şu anda nasıl olduğundan, statik sosyolojide toplumun nasıl olması gerektiğinden ve dinamik sosyolojide de toplumu nasıl geliştirebileceğinden bahseder. Ve ideal toplumu, ideal dünyayı yaratırken bu üç düşünceyi göz önünde bulundurmak ideal bir dünyayı, ideal bir ütopyayı oluşturmakta çok faydalı olacaktır.

 

26-08-2025
Konuk Düşünce Yazarları

Konuk Düşünce Yazarları

info@medyacuvali.com

www.medyacuvali.com

Konuklardan Diğer Yazılar

Bu yazılar da ilginizi çekebilir

hhz zeytinyağı