Sanat Felsefesi Üzerine

A+ A-

Sanatı ele alırken başlı başına bir tanım içerisine sığdırılamayacak kadar anlam yüklü bir kavram olduğu için öncelikle onun sınırlarını çizmemiz gerekmektedir. Bu kadar büyük anlam taşıyan kavramın öncelikle içerisinde bulunan ögelerin neler olduğunu söylememiz gerekmektedir. Sanat ilk olarak ortaya çıkan bir üründür. Sanat yapma amacı ile ortaya konan her ürün, sanat olarak kabul edilmez. Sanat için yapılan, içerisinde yaratıcılık ve özgünlük barındıran yaratıcı sanat; dış dünyada var olan tek, kendisine en yakın hali ile ürüne dönüştüren taklit olarak sanat; estetik ve yaratıcılık amacı düşünmeksizin sanat ürünü ortaya koyarak yapılan oyun olarak sanat, sanat üzerinden ortaya ürün koyma yollarıdır. Bizim sanat kavramının sınırlarını çizme yolunda üzerinde durmamız gereken, yaratıcı olarak sanat yolu ile ortaya ürün koymak olmalıdır.

Yaratıcı amaç güderek ortaya bir ürün koyan herkese sanatçı diyemeyiz. Birey burada sanat amacı ile ürün ortaya koyarken, toplum bu ürün için güzel ve estetik olarak beğeni duymalıdır. Toplum için ortak olan sanat anlayışına bakmamız gerekir. Sanatın tarihine dönüp bakarsak dönemler arasında farklılıklar gösterdiği göze çarpar. Her dönem kendi içerisinde kapalı bir yaratım halindedir. İki farklı dönem içerisinde ortaya konan ürün birbirinden çok farklıdır. Antik dönem sanat eseri, barok dönem içerisinde sanatsal olarak toplum beğenisini kazanamaz ve kabul görmeyecektir. Bu durum sanat yapan insanı, dönemin toplum yapısında kabul gören sanat anlayışındaki en güzel ürünü yapmak olarak karşımıza çıkar. Sanat yapan insan olarak tanım yapmak için yaşadığımız dönemin sanat anlayışına bakmamız gerekir.

Tek çeşit kültür ve sanat anlayışından söz edemediğimiz modern dönemde yenilik ve estetik açısından birbirinden farklı ürünler ortaya koyuluyor. Reklamlar ve popüler kültürün etkisi ile sanat yapan, ürününü kamuoyunun beğenisine bırakıyor. Modern dönem ile birlikte yönetime gelen birey, bu mevkilere gelmek için çabaladıkları yolda sanata, sanat ürününe, sanat bilgisine hayatlarının hiçbir döneminde ihtiyaç duymadığı için sanatı gereksiz görmeye başlıyor. Sosyal medya ile birlikte burjuva elinde olan kamuoyu tüm halkın katılımına açılmasıyla sanat eleştirmenliğini ve kültür yapısını safsata ve kargaşa haline getirmiştir. Bu kendiliğinden oluşan kamuoyu karşısında sanat yapan kişi özgünlüğü, yaratıcılığı kenara bırakıp sanat ürünü değil, tüketilebilir ürünler ortaya koymaya başlıyor. Sanatın tüketilebilir hale gelmesi, sanatın tanımında farklılık yaratmıştır.

Tüm bu fabrikasyon sanat yapısı içerisindeki sanat faaliyetini reddeden birey, kendisini sistem dışarısına çıkartarak özgünlüğünü ve yaratıcılığını koruyor. Sanat sistem dışına çıkma yoluna dönüştüğü bu dönemde, sanatçı da sistem dışına çıkabilen birey olarak tanımlanıyor. Burada sanat sistem sanatı sistem dışına çıkmak için kullanan sanatçı, toplum karşısında entelektüeldir. Modern dönem içerisinde aydın olarak adlandırılan entelektüel kavramı, sistem dışına çıkabilen anlamındadır. Sanatçı toplum içerisinde, sistemin insanda ulaşamadığı tek yetisi olan yaratıcılığını tek kullanandır.

 


Kaynakça

Resimler kaynak: http://www.art-izan.org/

20-10-2020