Tuna Kıyısındaki Demir Ayakkabılar


Tarihiyle ve görkemiyle bizi büyüleyen Budapeşte şehrini gezerken şehrin alametifarikalarından Zincir Köprü'yü (Chain Bridge) görmek üzere yola çıktık. Bu köprü şehrin Buda ve Peşte yakalarını birleştiren gösterişli bir yapı.




Peşte yakasında köprünün sol tarafından Tuna nehri etrafında dolaşırken rastladık Tuna  ayakkabılarına (Yahudi Anıtı). Tuna nehrine bakan 60 adet demir ayakkabı.


Hikayesini öğrendiğimde ayakkabılara bir süre bakakaldım. Birinci dünya savaşı sırasında 1944 yılı sonu 1945 başlangıcında Yahudilerin trenle kamplara götürülmesi zorlaştığından bulundukları yer olan Budapeşte'de öldürülmelerine karar verilmiş. Tuna Nehri kıyısında o dönem değerli sayılan ayakkabılarının çıkarılması emredilmiş ve vurularak Tuna'nın buz gibi sularında gözden kaybolmuşlar. 

 Hikayeden çok etkilenen Can Togay,  Gyula Pauer ile birlikte 2005 yılında demir ayakkabılar kullanarak bu yapıtı oluşturmuşlardır. 
Demir ayakkabıların içine, çevresine konulan çiçekler ve mumlar gözümüze çarpıyor. Bunlar sahiplerinin ruhuna edilen dualar için temsili bulunuyorlar. 

 
Ayakkabının insan hayatından daha değerli sayıldığı bu gerçek hikaye öğrenildiğinde insanın içine işliyor. Tesadüfen rastladığımız Tuna Ayakkabılarına bir süre bakakaldık hüzünle.  
Keyifle gezdiğimiz renkli, ışıklı şehirlerde güzellikleri paylaşmak çok güzel. Ama bu görkemli şehirlerin, şık yapıların yüzlerce yıllık tarihlerinde yaşanan çok acı, kaybedilmiş çok hayat var. Durup bu yönleriyle de düşünmemize sebep olan bu anıt, Budapeşte'ye yolu düşenlerin görmesi gereken yerlerden biri. 

 

14-02-2018